Uzaktan Öğretim Sürecini Eksiksiz Sürdürüyoruz

 

Üniversitemiz, uzaktan öğretimde sürecinde eksiksiz yürütülmesi amacıyla çeşitli çalışmalar gerçekleştirdi. Bu süreçte öğretim elemanları için Çevrimiçi Ders Oluşturma Rehberi, Kılavuz Kitapçıklar, Kılavuz Videolar ve İçerik Hazırlama Şablonları hazırlandı. Öğrenciler için ise Çevrimiçi Derse Katılım Rehberi, Kılavuz Kitapçıklar ve Kılavuz Videolar yapıldı. 

 

YÖK ile yapılan protokol ve Uzaktan Eğitim Platformu (UZEP) Sistemi ise çalışmaların bir başka yönünü oluşturdu. UZEP ile canlı dersler ve ölçme değerlendirmeler oldukça verimli bir şekilde yürütüldü. Diğer taraftan, “Muş Alparslan Üniversitesi Salgın Dönemi Uzaktan Öğretim ve Sınav Uygulama Esasları” üniversitemiz senatosunda kabul edildi. Bu kapsamda derslere çevrimiçi veya çevrimdışı %70 oranında devam zorunluluğu getirildi. Öğretim elemanlarının derse ilişkin paylaştıkları içeriklerin görülebilmesi için arayüz hazırlandı ve öğrencilerin çevrimiçi-çevrimdışı katılımlarının takibine ve raporlanmasına karar verildi.

 

Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Murad Aydın Şanda, pandemi sürecinde uzaktan eğitimle ilgili yapılan çalışmalara değindi. Salgın döneminin başlaması ve derslerin uzaktan öğretim yöntemiyle yapılacağının belli olmasıyla birlikte, en verimli yöntemi bulmak amacıyla ön çalışmanın yapıldığını söyleyen Prof. Dr. Murad Aydın Şanda, üniversitemizin önceden de kullandığı altyapı olan googleworkspace ya da googleforeducation altyapısının kullanılmaya devam edilmesinin uygun görüldüğünü söyledi. Şanda, UZEM tarafından hem öğretim elemanlarımıza hem öğrencilerimize yönelik kullanım kılavuzu ve videolar hazırlandığını, öğrenciler ve öğretim elemanlarının yardıma ihtiyaç duydukları noktada UZEM’e ulaşabilecekleri iki elektronik posta oluşturulduğunu da sözlerine ekledi.

 

Yaşanan zorlukları anlattı

Şanda, Uzaktan Eğitim Merkezi olarak alışılmışın dışında bir yoğunluğun söz konusu olduğu süreçte karşılaşılan zorluklardan da söz etti. Şanda’nın konu hakkındaki ifadeleri şu şekilde: ‘‘Bu süreçte karşılaştığımız en büyük zorlukların başında sistemi kullanmaya alışık olmayan öğretim elemanları ve öğrencilerin yaşadıkları zorluklar geliyor. Çok hızlı ve ani bir giriş olduğundan, öngörülmeyen bir anda ve beklenmeyen bir süreçte bu işler gerçekleştiği için uzaktan öğretime dönüldüğünde ister istemez oradaki bilgi beceri eksikliğini giderilmesi zaman aldı. İkinci olarak ise altyapının bu kadar yoğun bir şekilde kullanılması ister istemez bazı sorunları beraberinde getirdi. İnternet altyapısının çökmesi, derslerin verildiği sitelerin çökmesi, sınav yapılırken sorunların yaşanması gibi Türkiye genelinde sorunlar vardı. Bizim kullandığımız sistem bu anlamda büyük bir şirkete ait olduğu için altyapısı daha sağlam bir sistem. Biz bu durumu kısa süren bir erişim sorunu dışında zararsız atlattık. Altyapı sorununun beraberinde getirdiği bir diğer sorun ise kırsaldaki öğrencilerimizin internet erişimi hususunda zorluklar yaşamasıydı. Bu sorunu dersleri hem çevrimiçi yürüterek hem de ders dışındaki etkinliklerle destekleyerek çözmeye çalıştık.’’

Dijital dönüşüm ve dijital okuryazarlık donanımı öne çıktı 

Uzaktan Eğitim Merkez Müdürü Dr. Öğr. Üyesi Fevzi İnan Dönmez, YÖK ile yapılan protokol kapsamında üniversitemizin dijital dönüşümüne dahil olan üniversiteler arasında yer aldığını belirtti. Dr. Öğr. Üyesi Fevzi İnan Dönmez, bu konuda şu ifadeleri kullandı: ‘‘Dijital Dönüşüm ve Dijital Okuryazarlık derslerini hem öğretim elemanlarımıza hem de öğrencilerimize yönelik yürütmüş olmanın faydasını gördük. Sürecin bizim adımıza genel olarak iyi gittiğini söyleyebilirim. UZEP, açılım olarak ‘‘Uzaktan Eğitim Platformunun’’ baş harflerinden oluşan bir adlandırma. Sakarya Üniversitesi ile YÖK’ün birlikte yürüttüğü bir proje. UZEP, özellikle teknik personel ve altyapı eksikliği çeken üniversitelerin uzaktan öğretim sürecinde kullanabilecekleri platformlarının daha az teknik beceri ve daha az altyapı ihtiyacı gerektiren bir çerçeve içeresinde çözülmesi mantığıyla başlamış bir proje. Sakarya Üniversitesi tarafından TÜBİTAK projesi kapsamında yürütülen çalışma, özellikle 2007 ve sonrasında kurulan üniversitelerin bu sistemi kullanması ve eksikliklerini gidermesini de amaçlıyor. Biz de bu amaçla projeye dâhil olduk. Dediğim gibi, çok fazla bir teknik bilgiye gerek kalmadan dersler sistem üzerinden hazırlanıyor ve canlı olarak verilerek daha sonra izlenmesi için öğrencilerle paylaşılıyor. Yine bu sistem üzerinde öğrencilere bir sınav modülü aracılığıyla sınav yapılabiliyor. Elbette UZEP sisteminde dönüşümler de olacaktır. Çünkü derslerin üniversite genelinde planlanmasına yönelik bir kota var. Bu kota bizim üniversitedeki bütün derslerin UZEM üzerinden yürütmemizi engelliyor. Bu nedenle diğer üniversitelerinde farklı talepleri oluyor. Tabii bunlar için dönüşümler olacağını söylüyorlar ve biz de bekliyoruz.’’

‘‘Uzaktan öğretim artık olmazsa olmazımız.’’

Uzaktan eğitimin hayatımızdaki yeri hakkındaki düşüncelerini ifade eden Dönmez, ‘‘Uzaktan eğitim aslında bizim hayatımızın içerisindeydi ancak biz farkında değildik. Bu kadar yoğun bir şekilde işin içerisine girince yeniden keşfetmiş gibi olduk. Normal şartlarda YÖK ve bu alanda çalışan akademisyenler yükseköğretimde derslerin sadece yüz yüze olarak yürütülmemesini, ders dışındaki zamanlarda da öğrencilerin derse dair ders içeriklerle desteklenmesini istiyordu. YÖK’ün bu konuda üniversitelere desteği söz konusuydu. Yani uzaktan öğretim zaten hayatımızın içerisindeydi ve bundan sonra daha da fazla bir şekilde yer alacak. Çünkü siz öğretmeninizle sadece ders kapsamında yüz yüzeyken, etkileşim kurabilme ve içeriklere erişebilme şansına sahipken, bunu 7/24 yapabildiğiniz bir ortam oluşturabilme şansına sahip oluyorsunuz. Bu nedenle uzaktan öğretimin hayatımızın içerisinde etkinliği ve görünürlüğü artarak devam edecek. Bu süreçte bunun farkında olan ve bunu kullanan öğretmenler, öğretim elemanları, üniversiteler öne çıkarken bu konuda yeterli yatırımı yapmayan, bunun öneminin farkında olmayan ve eski usulle devam etmeye çalışan üniversiteler, hocalar ve kurumlar maalesef geride kalacak. Uzaktan öğretim artık olmazsa olmazımız’’ ifadelerini kullandı.

Öğrencilere mesaj verdi

Öğrencilerin derslerden fayda sağlayabilmesi için görev ve sorumluluklarını mutlaka yerine getirmelerini, dersleri sıkı bir şekilde takip etmelerini söyleyen Dönmez, bu konuda tavsiyelerde bulundu. Dönmez’in ifadeleri şu şekilde: ‘‘Biz yükseköğretimde iki farklı tarafta oturan paydaşız öğretmenler ve öğrenciler olarak. Her iki tarafın da yerine getirmesi gereken görev ve sorumlulukları var. Bu süreç bizim mecbur kaldığımız bir süreç. Kimse bu süreci tercih etmedi. Birtakım şikâyetler elbette olur, uzaktan eğitim süreci yüz yüze eğitimin yerini elbette tam olarak tutamaz. Genelde onu destekleyici bir unsur olarak önerilmiş ve kullanılmış bir yapıdır.  Çalışmalar da hep bunu destekler şekilde gitmiştir.  Bunun farkında olmamız, buna bağlı olarak sınırlılıkları ve üstünlükleri görüp ona göre süreci yönetmemiz çok önemli. Öğrencilerin de bu durumda azami düzeyde fayda sağlayabilmesi için görev ve sorumluluklarını mutlaka yerine getirmeleri bu işin olmazsa olmazı. Yani sistemi sadece sınav dönemlerinde kullandıklarında ve derslere düzenli olarak katılmadıklarında bir fayda sağlamaları mümkün değil. Derslere katılamadıkları durumlarda mutlaka sisteme yüklenen ders içeriklerini düzenli olarak takip etmeliler. Öğrencilerimize görev ve sorumluluklarını düzenli bir program dâhilinde yürütmelerini öneriyorum. Süreci en az zararla atlatmak için hepimiz çaba göstermeliyiz. Eğitimden taviz veremeyiz. Süreci lehimize çevirmek bizim elimizde.’’